W książce opisano realizacje drogowych i kolejowych budowli ziemnych. Omówiono ogólne wymagania dotyczące robót ziemnych, warunki techniczne dla komunikacyjnych budowli ziemnych, obliczanie objętości liniowych i powierzchniowych robót ziemnych, roboty przygotowawcze i zabezpieczające oraz pozyskiwanie gruntów, metody umacniania skarp, rekultywację techniczno-biologiczną wykopów, odwarów, wałów ochronnych oraz zabiegi pielęgnacyjne skarp i zrekultywowanych gruntów pasa drogowego. Zwrócono uwagę na kontrolę jakości robót ziemnych, mającą istotne znaczenie dla prawidłowej realizacji budowli ziemnych. Uwzględniono najnowsze wytyczne polskich i unijnych przepisów oraz norm.
Odbiorcy książki: inżynierowie i technicy wykonujący roboty ziemne, projektanci budowli ziemnych, studenci wydziałów inżynierii lądowej i uczniowie techników budowlanych.

Spis treści

Od autorów

WPROWADZENIE
1.1. Wiadomości wstępne
1.2. Charakterystyka robót ziemnych i rekultywacyjnych
1.3. Określenia podstawowe
1.4. Rekultywacja

OGÓLNE WYMAGANIA DOTYCZĄCE ROBÓT ZIEMNYCH
2.1. Dokumentacja, przetargi i odbiór robót
2.1.1. Przygotowanie dokumentów przetargowych i specyfikacji technicznych
2.1.2. Dokumentacja techniczno-operacyjna
2.1.3. Warunki geotechniczne
2.1.4. Prace pomiarowe
2.1.5. Oczyszczanie i przygotowanie terenu pod budowę
2.1.6. Przygotowanie dróg dojazdowych i odwodnienie terenu
2.1.7. Okoliczności nieprzewidziane w liniowych robotach ziemnych
2.2. Przekazanie terenu budowy. Czynności formalno-prawne
2.2.1. Obowiązki inwestora
2.2.2. Obowiązki projektanta
2.2.3. Obowiązki inspektora nadzoru inwestorskiego
2.2.4. Obowiązki kierownika budowy
2.3. Zabezpieczanie terenu budowy
2.3.1. Roboty o charakterze inwestycyjnym
2.3.2. Roboty modernizacyjne/przebudowa i remontowe („pod ruchem”)
2.3.3. Roboty ziemne podczas modernizacji dróg komunikacyjnych
2.4. Ochrona środowiska podczas wykonywania robót ziemnych
2.4.1. Ochrona krajobrazu i wód
2.4.2. Ochrona przed erozją
2.4.3. Rekultywacja i zagospodarowanie techniczno-biologiczne
2.4.4. Ochrona przeciwpożarowa
2.5. Bezpieczeństwo i higiena pracy podczas robót ziemnych

WARUNKI TECHNICZNE KOMUNIKACYJNYCH BUDOWLI ZIEMNYCH
3.1. Nośność i stateczność drogowych oraz kolejowych budowli ziemnych
3.2. Gabarytowe kształtowanie skarp z uwzględnieniem warunków miejscowych i wymagań ochrony środowiska
3.3. Geosyntetyki w budowlach ziemnych
3.3.1. Korpusy
3.3.2. Skarpy
3.3.3. Podłoża ulepszone
3.3.4. Łączenie geosyntetyków
3.4. Nośność i stateczność podtorza drogowego oraz kolejowego
3.4.1. Wymagania ogólne
3.4.2. Przekroje poprzeczne
3.4.3. Geotechniczne zasady projektowania skarp, przekopów i nasypów

LINIOWE I POWIERZCHNIOWE ROBOTY ZIEMNE
4.1. Zasady ogólne
4.2. Obliczanie objętości rozdziału mas ziemnych
4.3. Obliczanie objętości liniowych i powierzchniowych robót ziemnych

PRACE PRZYGOTOWAWCZE I ZABEZPIECZAJĄCE ORAZ POZYSKIWANIE GRUNTÓW
5.1. Oznaczenie w terenie
5.1.1. Prace polowe
5.1.2. Prace pomiarowe
5.1.3. Zasady wykonywania prac pomiarowych
5.1.4. Sprawdzanie wyznaczenia punktów głównych osi trasy i punktów wysokościowych
5.1.5. Odtwarzanie osi trasy
5.1.6. Wyznaczanie przekrojów poprzecznych
5.1.7. Wyznaczanie położenia obiektów mostowych
5.1.8. Zasady rozrysowania robót ziemnych
5.2. Usuwanie drzew i krzewów oraz nasadzeń leśnych
5.2.1. Usuwanie drzew i karczowanie pni
5.2.2. Przesadzanie drzew
5.3. Zdjęcie i składowanie ziemi urodzajnej lub darniny
5.3.1. Zdjęcie warstwy ziemi urodzajnej
5.3.2. Zdjęcie darniny
5.4. Zasady wykorzystywania gruntów budowlanych
5.4.1. Wybrane właściwości fizykochemiczne i stany gruntów
5.4.2. Dobór właściwej technologii zagęszczania
5.5. Źródła pozyskiwania gruntów naturalnych i antropogenicznych oraz ich uzdatnianie
5.5.1. Pozyskiwanie gruntów lokalnych
5.5.2. Pozyskiwanie i uszlachetnianie gruntów antropogenicznych (popioły, żużle, popióło-żużle, żużle hutnicze, odpady powęglowe)
5.5.3. Wariantowe stosowanie gruntów

TECHNOLOGIE WYKONYWANIA LINIOWYCH BUDOWLI ZIEMNYCH
6.1. Wykonywanie wykopów
6.1.1. Wykonywanie wykopów metodą czołową
6.1.2. Wykonywanie wykopów metodą warstwową
6.2. Wykonywanie liniowych nasypów budowlanych
6.2.1. Grunty do budowy nasypów
6.2.2. Wykonywanie nasypów metodą warstwową
6.2.3. Wykonywanie nasypów metodami boczną i czołową
6.3. Wykonywanie zasypek za przyczółkami mostów, wiaduktów i przepustów
6.4. Odwadnianie pasa drogowego
6.4.1. Odwadnianie wykopów
6.4.2. Rowy stokowe
6.4.3. Rowy boczne
6.4.4. Rowy odpływowe
6.5. Odwadnianie nasypów
6.5.1. Odwadnianie torowiska drogowego
6.5.2. Odwadnianie skarp
6.5.3. Odwadnianie podstawy nasypu
6.6. Zbiorniki odparowujące i inne urządzenia do gromadzenia oraz odprowadzania wód ze zlewni drogowej
6.7. Wykonywanie robót w warunkach zimowych (wyjątkowo)

WYKONYWANIE LINIOWYCH BUDOWLI ZIEMNYCH W WARUNKACH NIETYPOWYCH I WYMAGANIA SPECJALNE
7.1. Wykonywanie robót w trudnych warunkach geotechnicznych
7.1.1. Wykonywanie wykopów w gruntach wysadzinowych
7.1.2. Nasypy na słabych gruntach bagiennych i torfowiskach
7.2. Ogólne zasady wzmacniania ośrodka gruntowego
7.3. Ocena zagrożeń osuwiskowych i wybrane sposoby zabezpieczeń inżyniersko-biologicznych
7.3.1. Specyfika i formy osuwiskowe na stokach oraz w wykopach i nasypach
7.3.2. Przypory dociążające
7.3.3. Iniekcja punktowa i strumieniowa
7.3.4. Gwoździowanie
7.3.5. Palowanie
7.3.6. Mury oporowe i lekkie konstrukcje oporowe
7.3.7. Kotwy gruntowe iniekcyjne
7.3.8. Kaszyce i gabiony
7.3.9. Formy osuwiskowe i ich specyfika
7.3.10. Zmniejszenie parcia gruntu na konstrukcje oporowe
7.4. Zasady postępowania z wadliwie wykonanymi robotami (gwarancja i rękojmia)

METODY UMACNIANIA SKARP
8.1. Ekspertyzy zabezpieczeń przeciwerozyjnych
8.2. Projekty geoagrotechnicznego zabezpieczania skarp
8.3. Przygotowanie skał płonnych i gruntów jałowych dla roślinności
8.4. Humusowanie
8.5. Darniowanie kożuchowe (na płask) i w kratę (na rąb)
8.6. Układanie geowłóknin i siatek cieniujących
8.7. Układanie geosiatek przestrzennych
8.8. Hydroobsiew, mulczowanie z agrouprawą, iniekcja punktowa i pratotechnika
8.9. Docelowe zagospodarowanie inżyniersko-biologiczne

REKULTYWACJA TECHNICZNO-BIOLOGICZNA PRZEKOPÓW, WYKOPÓW, UKOPÓW, ODWAŁÓW I WAŁÓW OCHRONNYCH
9.1. Podstawowe czynniki rozwoju i wzrostu roślin
9.1.1. Nasłonecznienie
9.1.2. Temperatura
9.1.3. Dwutlenek węgla
9.1.4. Fauna i flora
9.1.5. Woda w gruncie
9.1.6. Napowietrzanie
9.1.7. Składniki pokarmowe
9.1.8. Kwasowość gruntów
9.2. Elementy klasyfikacji gruntów rekultywowanych
9.3. Rekultywacja gruntów w prawie ochrony środowiska

POMELIORACYJNE ZAGOSPODAROWANIE I ZABIEGI PRATOTECHNICZNE REKULTYWOWANYCH GRUNTÓW
10.1. Próchnica, jej rola i formy występowania w glebach rolniczych
10.2. Właściwości fizyko-wodne gleby związane z zawartością próchnicy
10.3. Materiały do humusowania
10.3.1. Materiały ujęte w katalogach
10.3.2. Ziemie rolnicze
10.3.3. Ziemie użytków zielonych
10.3.4. Ziemie ogrodnicze
10.3.5. Ziemie przemysłowe
10.3.6. Ziemia znormalizowana „S”
10.4. Kwalifikowanie terenów do humusowania
10.5. Określanie miąższości warstwy humusowej
10.5.1. Podstawy biologiczne
10.5.2. Zalecane miąższości w zależności od rodzaju podłoża i nanoszonego materiału humusowego
10.6. Modyfikacja gruntu (matowanie)
10.7. Przygotowanie skarp pod zabiegi pratotechniczne
10.8. Zabiegi agrotechniczne
10.9. Zabiegi pratotechniczne (podsiewy, nawożenie, koszenie)
10.10. Osprzęt

KONTROLA JAKOŚCI ROBÓT ZIEMNYCH I REKULTYWACYJNYCH
11.1. Polowe i zakładowe laboratorium geotechniczne
11.1.1. Rodzaje prac badawczych w terenie
11.2. Badania i pomiary podczas wykonywania robót ziemnych
11.2.1. Badania budowli ziemnych
11.2.2. Zasady kontroli jakości robót
11.2.3. Kontrola jakości robót
11.2.4. Zasady obmiaru robót
11.2.5. Urządzenia i sprzęt pomiarowy
11.2.6. Czas przeprowadzania obmiaru
11.3. Badania techniczne przy odbiorach korpusu ziemnego i torowiska drogowego oraz kolejowego

EUROKODY I USTALENIA GRUPY ROBOCZEJ 203 RADY TECHNICZNEJ EUROPEJSKIEGO KOMITETU NORMALIZACYJNEGO „ROBOTY ZIEMNE” CEN/BT WG 203 „EARTHWORKS” – raport końcowy z 6.02.2009 r.
12.1. Wprowadzenie
12.1.1. Roboty ziemne – definicja
12.1.2. Zakres robót ziemnych
12.1.3. Uzasadnienie i cel
12.1.4. Zakres dokumentów normatywnych (normy, specyfikacje, wytyczne)
12.2. Powiązania z istniejącymi komitetami technicznymi CEN
12.2.1. Wykaz możliwych zależności
12.2.2. Komitety techniczne o zalecanej ograniczonej współpracy
12.2.3. Współpraca z Komitetem CEN/TC 341 (Badania i testy geotechniczne)
12.2.4. Współpraca z Komitetem CEN/TC 250/SC7 (Eurokodem 7)
12.2.5. Współpraca z Komitetem CEN/TC 288 (Wykonawstwo specjalistycznych robót geotechnicznych)
12.2.6. Współpraca z Komitetem CEN/TC 227 (Materiały drogowe)
12.2.7. Współpraca z Komitetem CEN/TC 256 (Zastosowania w kolejnictwie)
12.2.8. Wnioski
12.3. Studium praktyk narodowych
12.3.1. Cele
12.3.2. Podsumowanie regulacji dotyczących robót ziemnych w badanych krajach
12.3.3. Perspektywy
12.4. Wnioski

Wykaz skrótów
Literatura