Rozwój gospodarczy zarówno w przeszłości, jak i w XXI w. możliwy jest wyłącznie na
podstawie bogatej bazy surowcowej. Prawdę tę dostrzegają rządzący gospodarką kraju, co
powoduje, że górnictwo zaczyna zajmować należne mu miejsce. Kraj nasz jest w tym
szczęśliwym położeniu, że posiada bogate zasoby złóż kopalin użytecznych. Na kopaliny te
składają się surowce energetyczne, zapewniające bezpieczeństwo energetyczne państwa
(węgiel kamienny i brunatny, ropa naftowa i gaz ziemny), rudy metali (miedzi, cynku
i ołowiu, żelaza), surowce skalne potrzebne w budownictwie, surowce chemiczne (sole:
kamienna i potasowa, siarka, gips, anhydryt), wody mineralne, pitne i lecznicze. Jak
z powyższego   widać,   surowce   te   zapewniają  rozwój   wszelkich   działów   gospodarki
narodowej, począwszy od budownictwa, a skończywszy na przemyśle elektronicznym.
Względy zachowania środowiska naturalnego dla następnych pokoleń, racjonalne korzystanie
z zasobów naturalnych, a nawet odbiór społeczny funkcjonowania przemysłu wydobywczego
powodują konieczność prowadzenia robót górniczych, zgodnie z zachowaniem zasad ochrony
środowiska. Taka proekologiczna działalność ma w Polsce bogate tradycje. Pamiętać należy,
że prekursorem nowoczesnej ochrony środowiska na terenach górniczych (sozologii) i twórcą
tego pojęcia był polski uczony prof. Walery Goetel. Ochrona terenów górniczych jest zatem
działem sozologii, który obejmuje całokształt zagadnień, związanych z oddziaływaniem
górnictwa na środowisko. Jako gałąź wiedzy jest przedmiotem zainteresowań zarówno
specjalistów z zakresu geologii, górnictwa (mechanika górotworu), jak i geodezji górniczej
i budownictwa.   Obejmuje   badanie   i   minimalizowanie   wpływu   robót   górniczych   na
środowisko oraz usuwanie szkód, spowodowanych eksploatacją złóż. Jest zatem nauką
utylitarną - teorią i praktyką. Nie sposób wyobrazić sobie, aby współczesny inżynier nie był
odpowiednio przygotowany w powyższym zakresie do projektowania i prowadzenia robót
górniczych. Pomocą w opanowaniu trudnych często zagadnień, związanych z tematyką
oddziaływania na powierzchnię podziemnej eksploatacji złóż ma być, w zamyśle autora,
niniejszy podręcznik, przeznaczony dla studentów kierunku górnictwo i geologia. Na jego
zakres złożyły się następujące główne zagadnienia:
•    Ogólna charakterystyka oddziaływania górnictwa na środowisko,
•    Badanie metodami pomiarowymi deformacji terenu, wywołanych podziemną eksploatacją złóż,
•    Metody prognozowania deformacji terenu górniczego,
•    Minimalizacja wpływów eksploatacji górniczej na powierzchnię
•    Zabezpieczenie obiektów budowlanych przed wpływami robót górniczych

SPIS TREŚCI
1.    WPROWADZENIE    
2.    OGÓLNA CHARAKTERYSTYKA ODDZIAŁYWANIA GÓRNICTWA NA ŚRODOWISKO    
BIBLIOGRAFIA    

3.    POMIARY DEFORMACJI POWIERZCHNI    
BIBLIOGRAFIA    

4.    TEORIE PROGNOZOWANIA DEFORMACJI CIĄGŁYCH POWIERZCHNI    
4.1.    Wprowadzenie    
4.2.    Teoria W. Budryka - S. Knothego    
4.3.    Teoria J. Zycha    
4.4.    Metoda National Coal Board ( NCB )    
4.5.    Teoria A. Sałustowicza    
4.6.    Teoria M. Chudka - L. Stefańskiego    
4.7.    Metody numeryczne    
BIBLIOGRAFIA
    
5.    PROGNOZOWANIE DEFORMACJI CHWILOWYCH POWIERZCHNI
BIBLIOGRAFIA    

6.    PROGNOZOWANIE DEFORMACJI GÓROTWORU
BIBLIOGRAFIA    

7.    METODY MINIMALIZACJI WPŁYWÓW EKSPLOATACJI GÓRNICZEJ NA POWIERZCHNIĘ    
7.1.    Czynniki wpływające na wielkość i rozkład deformacji powierzchni    
7.2.    Charakterystyka czynników naturalnych wpływających na wielkość i rozkład deformacji    
7.3.    Charakterystyka czynników górniczo - technicznych wpływających na wielkość i rozkład deformacji    
BIBLIOGRAFIA    

8.    PODSTAWY TEORETYCZNE PROGNOZOWANIA DEFORMACJI
NIECIĄGŁYCH NA TERENACH GÓRNICZYCH    
8.1.    Klasyfikacja deformacji nieciągłych powierzchni    
8.2.    Prognozowanie występowania deformacji nieciągłych powierzchniowych na terenach górniczych    
8.2.1.    Metoda M. Chudka - W. Olaszowskiego    
8.2.2.    Metoda Janusza - Jarosza    
8.3.    Warunki tworzenia się deformacji nieciągłych o charakterze liniowym    
8.4.    Metody wykrywania pustek w górotworze    
BIBLIOGRAFIA
    
9.    ODDZIAŁYWANIE ROBÓT GÓRNICZYCH NA OBIEKTY BUDOWLANE.
9.1.    Czynniki pozagórnicze wpływające na uszkodzenia obiektów budowlanych.
9.2.    Oddziaływanie eksploatacji górniczej na obiekty    
9.3.    Kategorie odporności budynków na wpływy eksploatacji górniczej    
9.4.    Zabezpieczanie istniejących budynków przed szkodami górniczymi    
9.5.    Zabezpieczanie wznoszonych obiektów przed wpływami robót górniczych..
9.6.    Zabezpieczanie liniowych obiektów uzbrojenia terenu    
9.7.    Wpływ wstrząsów na obiekty budowlane    
BIBLIOGRAFIA