Tom szkiców i artykułów po raz pierwszy w historii polskiej humanistyki prezentuje sylwetkę dziewiętnastowiecznego klasyka prozy austriackiej o renomie światowej, Adalberta Stiftera (z okazji obchodzonego niedawno w wielu krajach 200-lecia urodzin pisarza), dotychczas nieobecnego w świadomości czytelnika polskiego i niemal nietłumaczonego na język polski. Szkice poświęcone wybranym wątkom jego twórczości umożliwiają wgląd w tajniki tego pisarstwa. Innym, zagadkowym fenomenem, nierozpoznanym do tej pory całkowicie, jest omawiane przez autorów tomu dziedzictwo biedermeieru: problematyczna tradycja kulturowa XIX w. tworząca zaskakującą wspólnotę, przejawiającą się w analogiach i dialogach różnojęzycznych literatur europejskich. Zapoznane dziedzictwo biedermeieru okazuje się wspaniałą bazą wyjściową dla komparatystów. Podstawowy jego wątek natomiast ? temat codzienności oraz jego realizacje ? koresponduje z jednym z głównych paradygmatów (po)nowoczesności, jakim jest wymiar codziennej egzystencji człowieka we wszelkich jej aspektach i przejawach. Tę aktualność oraz nośność tradycji biedermeieru tom stara się ukazać i opisać.
Praca adresowana jest przede wszystkim do polonistów i germanistów, ale interesować może humanistów reprezentujących różne dyscypliny: literaturoznawców, kulturoznawców, historyków czy komparatystów. Potencjalnymi odbiorcami tomu mogą być także nie-filolodzy: wszyscy ci, którym nieobce są sporne tematy i problemy europejskiej historii kultury, a także meandry dziewiętnastowieczności będącej odległym zapleczem doby nam współczesnej, jak również wszyscy czytelnicy otwarci na zapoznanych lub odkrywanych na nowo, bo nieobecnych na mapie czytelniczej pisarzy.

Spis treści:

Słowo wstępne / Vorwort (Aneta Mazur, Grażyna Borkowska)

Grażyna Borkowska, Życie codzienne jako kategoria literacka i badawcza (rekonesans)

Część I

Ulrich Dittmann, ?Heiliger Alltag"? Stifters Ort in der Tradition eines umstrittenen Themas der deutschen Literatur

Marion George, Zu Adalbert Stifters Katzensilber und Waldbrunnen

Hubert Lengauer, Uniform der Einfalt. Zum Kleidercode bei Adalbert Stiffer

Wolfgang Wiesmuller, Ein ?Rosenkranz alltaglicher Dinge". Historizitat und Aktualitat von Adalbert Stifters Witiko

Johannes John, Rituale des Sprechens - Rituale des Schreibens. Zur Adalbert Stifters spater Erzahlung Der fromme Spruch

Andrea Rudolph, Alltagsdarstellung als Problem. Friedrich Hebbels Dekonstruktionen trivialer Synthesekonzepte

Barbara Hoiss, Stifter-Rezeption in Moderne und Postmoderne. Am Beispiel von Franz Tumler und Winfried Georg Sebald

Lioba Bauer, Stiffer i szkolnictwo w Austrii. Utwory Stiftera na lekcjach języka niemieckiego w austriackich szkołach

Jan Pacholski, Szumawa Adalberta Stiftera

Część II

Zofia Krzysztoforska-Weisswasser, Austriacki biedermeier i jego sztuka

Dobrochna Ratajczakowa, Arcydzieło biedermeieru?

Marta Ruszczyńska, Estetyka codzienności w prozie Włodzimierza Wolskiego (1824-1882)

Irena Jokiel, Romantyk je obiad i wychowuje dzieci

Magdalena Rudkowska, Codzienność - cudowność - groza. Hoffmanizm Kraszewskiego

Jacek Kubiak, Dwa światy i święta codzienność

Tadeusz Budrewicz, Zagadnienie codzienności w pomysłach historiograficznych Józefa Ignacego Kraszewskiego

Aneta Mazur, Między przekleństwem a błogosławieństwem - codzienność u Gustawa Flauberta, Adalberta Stiftera i Józefa Ignacego Kraszewskiego

Hana Voisine-Jechova, Polski i czeski umiarkowany romantyzm w kontekście literatury światowej

Ursula Phillips, Women's Lives and Everyday Experience in Narcyza Żmichowska (1819-1876) and George Eliot (1819-1880)

Katharina Weisswasser, Ida Pfeiffer - kobieta epoki biedermeieru?

Część III

Tadeusz Żabski, Grossmutter i Napoleon. Ambiwalentny obraz codzienności w Lalce Bolesława Prusa

Tadeusz Bujnicki, Okolice Capowic

Tomasz Sobieraj, Codzienność melodramatów i sensacji. O konwencjach fabularnych polskiej powieści popularnej okresu pozytywizmu

Bartłomiej Szleszyński, Sarmacka codzienność w powieściach Henryka Rzewuskiego, Zygmunta Kaczkowskiego i Henryka Sienkiewicza

Agata Grabowska-Kuniczuk, Anegdotyczny portret człowieka uwikłanego w codzienność - z Kronik Bolesława Prusa i wspomnień o pisarzu

Agnieszka M. Bąbel, Mieszczucha życie codzienne według Gabrieli Zapolskiej ....

Część IV

Krystyna Kossakowska-Jarosz, Śląska ?pani domu" - konceptualna scheda XIX wieku

Urszula Górska, Dezintegracja codzienności. Laur dla Natalii Gyuli Krudy'ego

Sabina Brzozowska, Między teatrem codzienności a domkiem duszy. Tragedia nieuświadomionych kłamstw w dramacie Tadeusza Rittnera W małym domku
Adela Pryszczewska-Kozołub, W stronę powszedniości. O debiucie pisarskim Poli Gojawiczyńskiej

Joanna Ławnikowska-Koper, Codzienność jako przestrzeń sacrum i przestrzeń profanum. Obrazy codzienności w prozie współczesnych autorek niemieckiego obszaru językowego z perspektywy gender studies

Indeks nazwisk