Znaczenie kontekstu sytuacyjnego w badaniach nad zachowaniem się człowieka podkreśla się w jednym z paradygmatów współczesnej diagnostyki psychologicznej, która stara się wyjaśnić różnorodność, a nawet sprzeczność form zachowań jednostki, przyjmując czynniki sytuacyjne za główne determinanty tych zachowań. Analiza sytuacji jest jednym z głównych źródeł wiedzy w procesie wyjaśniania rodzajów zachowań społecznych jednostki na tle charakterystycznych dla określonego wieku jednostki kontekstów sytuacyjnych. Tak np. dla osób dorosłych można wyodrębnić konteksty związane z rozwojem kariery zawodowej, z kształceniem i doskonaleniem kompetencji profesjonalnych, a także szeroko rozumiany kontekst zachowań interpersonalnych, które występują jako podstawowy warunek efektywności człowieka w pracy.
Ważnym zadaniem przy tym staje się poszukiwanie najbardziej adekwatnych kontekstów sytuacyjnych, tworzenie taksonomii sytuacji, określenie specyficznych cech i charakterystyk tych kontekstów. Istotnym wkładem w badanie parametrów sytuacyjnych są prace Michaela Argyle'a i jego współpracowników (Argyle, 1991), w których wyodrębniono kilka podstawowych wymiarów sytuacji społecznych. Są nimi: 1) cele jednostki; 2) reguły postępowania w danej sytuacji; 3) role pełnione w różnych kontekstach sytuacyjnych; 4) repertuar podstawowych czynności wykonywanych w danej sytuacji oraz ich sekwencja; 5) wiedza niezbędna do zrozumienia konkretnych kontekstów; 6) warunki środowiskowe jako fizyczne atrybuty sytuacji. Analiza skuteczności zachowań człowieka w kontekście określonych sytuacji wymaga przede wszystkim badania repertuarów zachowań człowieka w celu prognozowania kompetencji społecznych i fachowych oraz charakterystycznych dla danej jednostki strategii zachowań występujących w różnych kontekstach sytuacyjnych.

Spis treści:

Wstęp

CZĘŚĆ 1. OPIS I ADAPTACJA KWESTIONARIUSZA IPS DO WARUNKÓW POLSKICH
1. Teoretyczne przesłanki testu - podejście sytuacyjne
2. Podstawa konstrukcji testu IPS
3. Dobór wymagań i sytuacji
3.1. Wymagania w stosunku do zachowań społeczno-komunikacyjnych
3.2. Wymagania w stosunku do sfery osiągnięć
3.3. Wymagania w stosunku do zachowań zdrowotnych i relaksacyjnych
4. Struktura narzędzia badawczego IPS
4.1. Profile jako podstawa oceny wyników badania
5. Etapy konstruowania narzędzia badawczego
5.1. Określenie wymagań i ustalenie sytuacji
5.2. Analiza twierdzeń (itemów) i konstrukcja skal
5.3. Określenie profilów
6. Rzetelność
6.1. Rzetelność skal
6.2. Rzetelność profilów
6.3. Trafność skal IPS
6.4. Trafność profil w IPS
7. Interpretacja wyników testu, wnioski końcowe, przykłady indywidualnych profilów
8. Adaptacja kwestionariusza IPS do warunków polskich
8.1. Rzetelność
8.2. Normalizacja
8.3. Sposób przeprowadzenia i oceny testu

CZĘŚĆ 2. ZASTOSOWANIE KWESTIONARIUSZA IPS W BADANIACH MŁODZIEŻY I OSÓB DOROSŁYCH
1. Wyniki badań studentów i młodzieży szkolnej
2. Wyniki badań funkcjonariuszy Policji

Uwagi końcowe - możliwości diagnostyczne kwestionariusza IPS
Literatura
Aneks