Podręcznik akademicki dotyczący budowy i funkcjonowania samochodów określanych mianem użytkowych, tj. samochodów ciężarowych, specjalnych, autobusów, oraz ich układów i zespołów. Opisano najważniejsze najnowsze rozwiązania konstrukcyjne i funkcjonalne charakterystyczne dla tej grupy pojazdów i decydujące o ich przydatności do przewozu ładunków i wykonywania określonych prac transportowych. Starannie dobrany, bogaty materiał ilustracyjny ułatwia zrozumienie omawianych zagadnień.
Książka jest przeznaczona dla studentów specjalności związanych z techniką samochodową i transportem, pracowników firm transportowych i ubezpieczeniowych, a także może być cenną pomocą w pracy zawodowej techników i inżynierów związanych z branżą motoryzacyjną.

Spis treści:

Wykaz ważniejszych oznaczeń i skrótów
Od autorów
Wstęp

Rozdział 1. Ogólna charakterystyka samochodów użytkowych
1.1. Klasyfikacja, przeznaczenie i wymagania stawiane samochodom użytkowym
1.2. Ogólna budowa samochodów użytkowych
1.3. Charakterystyka głównych zespołów
1.4. Charakterystyka techniczna i właściwości ruchowe
1.5. Ograniczenia techniczno-prawne dotyczące konstrukcji samochodów użytkowych
1.5.1. Podstawowe wymagania
1.5.2. Masa i wymiary
1.5.3. Prędkość jazdy
1.5.4. Hałas
1.5.5. Zużycie paliwa, dopuszczalna emisja substancji szkodliwych w spalinach
1.6. Kryteria i parametry oceny samochodów ciężarowych
1.7. Rozwój samochodów użytkowych
1.8. Transport kombinowany i bimodalny

Rozdział 2. Układ napędowy
2.1. Ogólna charakterystyka i zadania układu napędowego
2.2. Silnik
2.2.1. Charakterystyka ogólna
2.2.2. Zalety turbodoładowania
2.2.3. Elektroniczne sterowanie
2.3. Sprzęgło
2.3.1. Budowa i działanie tarczowego sprzęgła ciernego
2.3.2. Sprzęgło hydrokinetyczne
2.4. Skrzynia biegów
2.4.1. Budowa i działanie mechanicznej skrzyni biegów
2.4.2. Synchronizatory
2.4.3. Mechanizmy zmiany biegów
2.4.4. Automatyczne hydromechaniczne skrzynie biegów
2.5. Przystawki dodatkowego odbioru mocy
2.6. Wały napędowe
2.7. Mosty napędowe
2.7.1. Ogólna budowa i zadania mostu napędowego
2.7.2. Przekładnia główna
2.7.3. Mechanizm różnicowy
2.7.4. Półosie napędowe
2.7.5. Zwolnice
2.8. Układy napędowe kilku osi jezdnych

Rozdział 3. Układ jezdny i zawieszenie
3.1. Charakterystyka techniczna
3.2. Zawieszenia konwencjonalne i regulowane
3.2.1. Zadania zawieszenia i charakterystyka sprężystości
3.2.2. Klasyfikacja zawieszeń
3.2.3. Resory piórowe
3.2.4. Zawieszenia pneumatyczne
3.2.5. Amortyzatory
3.2.6. Stabilizatory
3.2.7. Regulacja położenia nadwozia i sztywności zawieszenia
3.3. Osie kół jezdnych
3.3.1. Budowa osi jezdnych
3.3.2. Obciążenia osi kół jezdnych
3.3.3. Łożyskowanie piasty kół jezdnych
3.4. Układy o zmiennej liczbie osi jezdnych
3.5. Koła ogumienie i obręcze
3.5.1. Ogumienie
3.5.2. Obręcz i tarcza koła
3.5.3. Bieżnikowanie opon
3.5.4. Układ centralnego pompowania kół jezdnych
3.6. Układ centralnego smarowania

Rozdział 4. Układy kierownicze
4.1. Działanie układu kierowniczego. Charakterystyka techniczna
4.2. Mechanizm kierowniczy i zwrotniczy
4.2.1. Ogólna budowa układu kierowniczego
4.2.2. Mechanizm kierowniczy
4.2.3. Mechanizm zwrotniczy
4.2.4. Kąty ustawienia kół kierowanych
4.3. Mechanizmy wspomagające
4.4. Skręt samochodów wieloosiowych i zespołu pojazdów
4.4.1. Skręt samochodów wieloosiowych
4.4.2. Skręt samochodu z przyczepą
4.4.3. Skręt ciągnika siodłowego z naczepą

Rozdział 5. Hamulce oraz hamowanie samochodów i przyczep
5.1. Proces hamowania i zasady jego normowania
5.1.1. Unormowania techniczno-prawne
5.1.2. Siły hamowania i ich oddziaływanie na samochód
5.2. Pneumatyczne układy uruchamiania hamulców
5.2.1. Działanie układu pneumatycznego
5.2.2. Budowa układu jedno- i dwuprzewodowego
5.2.3. Główne elementy instalacji pneumatycznej
5.2.4. Mechanizmy hamulcowe i siłowniki
5.2.5. Układy hydropneumatyczne
5.2.6. Układy elektropneumatyczne
5.3. Układy regulacji siły hamowania
5.3.1. Nacisk kół na drogę. Korektory siły hamowania
5.3.2. Układy antypoślizgowe
5.4. Hamulce silnikowe i zwalniacze
5.4.1. Długotrwałe hamowanie
5.4.2. Hamulce silnikowe
5.4.3. Zwalniacze

Rozdział 6. Rama i nadwozie
6.1. Zadania i ogólna budowa ram
6.2. Kompatybilność samochodów użytkowych z innym i pojazdami
6.3. Klasyfikacja, przeznaczenie i wymagania względem nadwozi uożytkowych
6.4. Nadwozia uniwersalne
6.5. Nadwozia specjalizowane
6.5.1. Samochody do przewozu samochodów i betonu
6.5.2. Nadwozia do przewozu cieczy i gazów oraz materiałów sypkich
6.5.3. Nadwozia izotermiczne i chłodnicze
6.6. Mocowanie nadwozia do ramy

Rozdział 7. Kabina kierowcy
7.1. Klasyfikacja i wymiary kabin
7.2. Ogólna budowa i wymagania dotyczące kabin
7.3. Bezpieczeństwo osób w kabinie
7.4. Ergonomia miejsca pracy kierowcy
7.5. Wentylacja, ogrzewanie, klimatyzacja oraz oczyszczanie powietrza w kabinie
7.6. Zawieszenie kabin

Rozdział 8. Wyposażenie elektryczne
8.1. Ogólna budowa instalacji elektrycznej
8.2. Akumulatory
8.3. Rozrusznik i prądnica
8.4. Oświetlenie
8.5. Magistrale komunikacyjne

Rozdział 9. Urządzenia ułatwiające załadunek i wyładunek
9.1. Skrzynie samowyładowcze
9.2. Żurawie samochodowe
9.3. Nadwozia wymienne
9.4. Hakowy i bramowy system nadwozi wymiennych
9.5. Platformy załadowcze
9.6. Mocowanie ładunków

Rozdział 10. Samochody specjalne
10.1. Podstawowe określenia
10.2. Samochody komunalne
10.2.1. Typowe wymagania
10.2.2. Samochody do wywozu śmieci
10.2.3. Samochody asenizacyjne
10.2.4. Samochody z urządzeniami do oczyszczania nawierzchni
10.3. Samochody pożarnicze
10.4. Pojazdy służb technicznych

Rozdział 11. Samochody terenowe
11.1. Przeznaczenie i klasyfikacja samochodów terenowych
11.2. Charakterystyczne wymiary samochodu terenowego
11.3. Przystosowanie do pokonywania terenu
11.4. Wyposażenie i urządzenia specjalne

Rozdział 12. Autobusy
12.1. Klasyfikacja i wymagania stawiane autobusom
12.2. Podwozie autobusu
12.3. Nadwozie autobusu
12.4. Mikrobusy
12.5. Autobusy miejskie
12.5.1. Ogólna charakterystyka autobusów miejskich
12.5.2. Złącze przegubowe autobusu
12.5.3. Alternatywne paliwa i układy napędowe do autobusów miejskich
12.6. Autobusy międzymiastowe
12.7. Autobusy turystyczne

Rozdział 13. Przyczepy i naczepy
13.1. Budowa i zastosowanie przyczep samochodowych
13.2. Budowa i zastosowanie naczep samochodowych
13.3. Urządzenia sprzęgające ciągniki z przyczepami i naczepami
13.3.1. Podstawowe wymagania
13.3.2. Urządzenia sprzęgające samochód z przyczepą
13.3.3. Urządzenia sprzęgające ciągnik siodłowy z naczepą
13.3.4. Krótki sprzęg

Rozdział 14. Urządzenia do kontroli parametrów ruchu pojazdu i pracy kierowcy. Monitoring
14.1. Pokładowe systemy diagnostyczne
14.2. Rejestracja parametrów ruchu pojazdu i działania kierowcy
14.2.1. Właściwości i zakres działania systemów rejestracji danych
14.2.2. Zintegrowane systemy informatyczne
14.3. Ograniczenia czasu pracy kierowcy
14.4. Tachografy
14.5. Rejestratory danych wypadkowych
14.6. Ogranicznik prędkości jazdy
14.7. Monitoringi systemy nawigacji pojazdów

Dodatek 1. Spełnienie wymagań normy Euro 4 - układ selektywnej redukcji katalitycznej SCR
Dodatek 2. Tachografy cyfrowe

Piśmiennictwo